نمایش مستند « عشق دُردانه است » در خانه هنرمندان ایران
بیست و سوم دی ماه جاری، مصادف است با سالروز درگذشت استاد دکتر «سید جعفر شهیدی» رئیس اسبق مؤسسه لغت نامه دهخدا؛ بزرگ مردی از تبار دانشمندان و عالِمانِ معرفت جوی و لغت پژوهِ هم روزگارِ ما. بدین روی برنامه سه شنبه های مستندِ روز 24 دی ماه 98 به نشانه تجدید یاد گرامی آن استاد ارجمند، به نمایش مستند چهره نگار و مشاهده گری از ساخته های «منوچهر مشیری» با عنوان یاد شده در بالا اختصاص دارد.
لغت نامه دهخدا – نخستین فرهنگِ لغتِ کاملِ زبان فارسی و دایرةالمعارفِ بس پر مایه دانش و ادب و عرفان و حکمت و نجوم و دیگر علوم – حاصل 30 سال پژوهش، ممارست و همت شگفتی آفرین علامه « علی اکبر دهخدا » است که در 3 میلیون فیش، ثبت و یادداشت شده و انتشار آن از سال 1324 خورشیدی تا اوایل دهه 60 به درازا انجامیده است. مرحوم دهخدا در واپسین ماه های حیات خود در وصیت نامه یی دست نویس، زنده یاد استاد دکتر « محمد معین » استاد برجسته دانشکده ادبیات تهران را برای اداره مؤسسه لغت نامه دهخدا، به جانشینی خود برگزید. اما بروز سکته – به گاه تدریس – و کُمایِ 5 ساله وی و متعاقباً در گذشت آن استاد فرهیخته، سکان اداره مدیریت مؤسسه لغت نامه دهخدا از سال 1350 به استاد علامه دکتر سید جعفر شهیدی سپرده شد.
منوچهر مشیری، مستند ساز نام آشنا و گزیده کار میهنمان، پس از ساخت و تولید فیلم هایی درباره دکتر معین و دهخدا، به فراست و ضرورتِ تکمیل ضلع سوم مثلث پدید آورنده این مجموعه بزرگ و مدیران اول و دوم مؤسسه لغت نامه، بازنماییِ زندگی پر بار، پویه های بی تکلفِ پیوسته و مسئولیت پذیریِ بارز استاد شهیدی در اداره مؤسسه لغت نامه – آن هم در قالب یک مستند گویا و دیدنی – را، وجهه همت خود قرار داد. مشیری پس از کسب موافقت استاد و دُخت برومند ایشان – دکتر شکوفه شهیدی- با عشق و احترامی وافر، سرانجام تصویربرداری اولین سکانس آن را همزمان با بستری بودن استاد شهیدی در بیمارستان پارس، در 25 فروردین 1385 کلید زد. اگرچه بیماری علامه شهیدی مانع استمرار تصویربرداری می شد با این حال، مشیری مسئولانه و پیگیر، نه تنها مستند مورد بحث را با تصویر کردن اثر گذارِ بخش هایی از زندگی استاد شهیدی از جمله دیدار خانواده زنده یاد دکتر معین با ایشان، اهدای بیش از ده هزار جلد کتاب های شخصیِ استاد به مؤسسه لغت نامه دهخدا، برقراری کلاس های روزهای آدینه ایشان با حضور شماری از استادان دانشگاه و …، به شکلی سخته و رسا سامان داد بلکه این کارگردان را برانگیخت تا مستند دومی با عنوان « من غواص و دریا میکده » نیز چند سال بعد درباره استاد شهیدی بسازد.

مشیری که در آثارش به امر پژوهش نیز به جدّ می پردازد، به نوشته « کارمین صراف « نوه استاد محمد معین: آثار این فیلم ساز درباره شخصیت ها و چهره های فرهنگی این مرز و بوم از جمله به اعتبار تجارب فراوان، نوآوری در پردازش حرفه یی فیلم ها، پژوهش و نگارش مؤثر ایشان و … چون از دل بر می آیند، لاجرم بر دل نیز می نشینند. خالی از لطف نیست گفته شود مشیری، نامی که برای دو مستند مربوط به استاد شهیدی انتخاب نموده، برگرفته از مصرع اول بیتی از یکی از غزل های خواجه شیراز است:
عشق دُردانه است و من غواص و دریا میکده سـر فرو بردم در آنجا تا کجا سـربرکُنم ؟
شایان یادآوریست مستند مزبور در ساعت 18 روز سه شنبه 24 دی ماه 1398 با حضور دکتر مهدخت معین (استاد دانشگاه)، دکتر شکوفه شهیدی و کارگردان اثر در تالار استاد شهناز خانه هنرمندان ایران به نمایش و نقد و بررسی در می آید و ورود برای همگان آزاد است.